Panel „Zmiana demograficzna w Polsce” zrealizowany podczas konferencji podsumowującej III Kongres Demograficzny
Main Article Content
Abstract
Mówiąc o sytuacji demograficznej w Polsce, wskazujemy na niską dzietność i starzenie się populacji. Współczynnik dzietności od dawna nie zapewnia reprodukcji prostej i utrzymuje się na bardzo niskim poziomie 1,33. Oczekiwane dalsze trwanie życia w 2021 r. w Polsce wyniosło 71,8 lat dla mężczyzn i 79,7 dla kobiet, co oznacza spadek do poziomu zaobserwowanego na przełomie 2009 r. i 2010 r. w przypadku mężczyzn oraz w 2007 r. w grupie kobiet. Wzrasta rola migracji zagranicznych. Konsekwencją tych procesów jest nie tylko malejąca dynamika liczby ludności, prowadząca do depopulacji, ale także głęboka zmiana struktury wieku ludności: zmniejsza się liczba dzieci i młodzieży oraz ich udział w ogólnej liczbie ludności, spada liczba osób w wieku produkcyjnym oraz znacząco wzrasta liczba i udział ludzi starszych.
Ludność Polski bardzo szybko się starzeje. Zmniejsza się także populacja kobiet
w wieku rozrodczym. Obserwowane zmiany wielkości populacji i jej struktur charakteryzują
się dużym zróżnicowaniem terytorialnym. Trwałe i głębokie przekształcenia
reprodukcji ludności wymagają odpowiedniego dostosowania systemu ubezpieczeń
społecznych, opieki socjalnej oraz ochrony zdrowia.
Article Details

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
References
CBOS (2019a). Rodzina – jej znaczenie i rozumienie, komunikat z badań nr 22. Warszawa: Centrum Badania Opinii Społecznej.
CBOS (2019b). Alternatywne modele życia rodzinnego w ocenie społecznej, komunikat z badań nr 42. Warszawa: Centrum Badania Opinii Społecznej.
CBOS (2019c). Preferowane i realizowane modele życia rodzinnego, komunikat z badań nr 46. Warszawa: Centrum Badania Opinii Społecznej.
CBOS (2022). Ocena polityki rodzinnej rządu i zaspokojenie potrzeb prokreacyjnych Polaków, komunikat z badań nr 104. Warszawa: Centrum Badania Opinii Społecznej.
Dolińska, A., Jończy, R. (2021). Procesy migracyjne w południowo-zachodniej Polsce w kontekście sytuacji na rynku pracy. Wybrane zagadnienia. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu.
Dolińska, A., Jończy, R., Śleszyński, P. (2022). Sytuacja demograficzna i zatrudnienie na obszarach wiejskich województwa dolnośląskiego. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu.
Giza-Poleszczuk, A. (2005). Rodzina a system społeczny. Reprodukcja i kooperacja w perspektywie w perspektywie interdyscyplinarnej. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.
Golinowska, S. (2022). Wprowadzenie do książki. W: Zdrowie publiczne. Wymiar społeczny i ekologiczny, S. Golinowska (red.). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
KND PAN (2020). Stanowisko członków Komitetu Nauk Demograficznych Polskiej Akademii Nauk w sprawie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22.10.2020, https://instytucja.pan.pl/images/2020/Stanowisko_KND_PAN_2.11.2020_14_final.pdf (dostęp: 13.03.2023).
KND PAN (2022). Przesłanie Komitetu Naukowego konferencji Zrozumieć zmianę demograficzną Warszawa, 13–14 czerwca 2022 r., https://knd.pan.pl/images/Przes%C5%82anie_Komitetu_Naukowego_konferencji_Zrozumie%C4%87_zmian%C4%99_demograficzn%C4%85_ost.pdf (dostęp: 13.03.2023).
Kotowska, I. E., Wróblewska, W., Abramowska-Kmon, A., Strzelecki, P. (2020). Zmiany demograficzne – pomiar procesów i ocena skutków społeczno-ekonomicznych. W: Statystyka społeczna. Procesy społeczne, źródła danych i metody analizy (s. 84–139), T. Panek (red.). Warszawa: PWE.
Kowalik, Z., Lewandowski, P., Kaczmarczyk, P. (2022). Job Quality Gaps between Migrant and Native Gig Workers: Evidence from Poland, IBS Working Papers no. 09/2022.
Kwak, A. (2005). Rodzina w dobie przemian. Małżeństwo i kohabitacja. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Żak.
MFiPR (2022). Diagnoza systemu zarządzania rozwojem Polski – główne wnioski i rekomendacje. Warszawa: Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej (dokument wewnętrzny MFiPR).
OECD (2019). Megatrendy: Budowanie lepszej przyszłości dla regionów, miast i obszarów wiejskich. Paryż: OECD Publishing.
OECD (2022). Powiązania miejsko-wiejskie w Polsce. Paryż: OECD Publishing.
Stanny, M., Strzelczyk, W. (2018). Kondycja finansowa samorządów lokalnych a rozwój społeczno-gospodarczy obszarów wiejskich. Ujęcie przestrzenne. Warszawa: IRWIR PAN.
Wojtyniak, B., Goryński, P. (red.). (2020). Sytuacja zdrowotna ludności Polski i jej uwarunkowania. Warszawa: Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny.