The Potential of Imre Lakatos’ Research Programmes for Management Science
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
This article examines the applicability of Imre Lakatos’ theory of research programmes to the development of theory in management science. The opening section outlines the metatheoretical foundations of the discipline, emphasising its multiparadigmatic nature and the coexistence of diverse schools, paradigms, and methodological traditions, which create a need for a more coherent structuring framework. Lakatos’ concepts – hard core, protective belt, and positive and negative heuristics – are analysed as tools that can organise theoretical perspectives and support the integration of different theory‑building strategies. The article also links these components with the four theory‑building strategies proposed by Ł. Sułkowski, demonstrating how research programmes can operationalise them within management science. Additionally, an applied example is provided through the reconstruction of a research programme addressing humanitarian logistics collaboration. The conclusions indicate that Lakatos’ framework can bridge the gap between the discipline’s methodological pluralism and the need for systematic and internally consistent theory development, supporting both comparative analyses and the structured evolution of management research programmes.
Article Details
References
Blaik P. [2017], Rozwój logistyki w kierunku dyscypliny nauki, Gospodarka Materiałowa i Logistyka 9: 2–10.
Blaug M. [1992], The methodology of economics, Cambridge University Press, New York.
Blaug M. [1995], Metodologia ekonomii, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Burrell G., Morgan G. [1979], Sociological paradigms and organizational analysis, Heinemann, Londyn.
Chalmers A. [1993], Czym jest to, co zwiemy nauką, Wydawnictwo Siedmioróg, Wrocław.
Czakon W. [2011], Paradygmat sieciowy w naukach o zarządzaniu, Przegląd Organizacji 11: 3–6.
Czakon W. [2015], „Droga po strukturze” – od strategii współdziałania do strategii sieci, w: Krupski R. (red.) Zarządzanie strategiczne. Strategie sieci i przedsiębiorstw w sieci. Prace Naukowe WWSZiP, Wydawnictwo Wałbrzyskiej Wyższej Szkoły Zarządzania i Przedsiębiorczości, Wałbrzych: 67–75.
Czetwertyński S. [2019], Morfologia nieautoryzowanego kopiowania, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław.
Czetwertyński S., Marcinkowski J. [2025], O heurystykach badawczych w nauce instytucjonalnej w perspektywie nauk ekonomicznych, Filozofia i Nauka 13 (2): 113–131.
Hardt L. [2013], Studia z realistycznej filozofii ekonomii, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa.
Hatch M. J. [1997], Organization theory: modern, symbolic, and postmodern perspectives, Oxford University Press, New York.
Johnson P., Duberley J. [2005], Understanding management research, Sage, Londyn.
Kuhn T. [1962], The structure of scientific revolutions, University of Chicago Press, Chicago.
Kuhn T. [2001], Struktura rewolucji naukowych, Altheica, Warszawa.
Lakatos I. [1978], The methodology of scientific research programmes, w: Philosophical papers, Cambridge University Press, Cambridge.
Lakatos I. [1995], Pisma z filozofii nauk empirycznych, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Lakatos I., Musgrave A. [1970], Criticism and the growth of knowledge: proceedings of the international colloquium in the philosophy of science, London, Cambridge University Press, Cambridge.
Lisiński M. [2016], Paradygmaty metodologiczne nauk o zarządzaniu, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu 421: 274–385.
Marcinkowski J. [2024], Współdziałanie logistyczne w sieci humanitarnej, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław.
Masterman M. [1970], The nature of a paradigm, w: Musgrave A., Lakatos I. (eds.), Criticism and the growth of knowledge, Cambridge University Press. Cambridge: 59–89.
Niemczyk J. [2020], Metodologia nauk o zarządzaniu, w: Czakon W. (red.), Podstawy metodologii badań w naukach o zarządzaniu, Wydawnictwo Nieoczywiste, Warszawa: 17–27.
Nowak L. [1977], Wstęp do idealizacyjnej teorii nauki, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
Obłój K. [2007], Strategia organizacji, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.
Piwoni-Krzeszowska E. [2015], Paradygmat relacyjny czy sieciowy – wyłanianie się czy występowanie?, Prace Naukowe Wałbrzyskiej Szkoły Zarządzania i Przedsiębiorczości 32 (2): 317–331.
Popper K. [1935], Logik der forschung, Springer Vienna, Wien.
Ritzer G. [1975], Sociology: a multiple paradigm science, American Journal of Sociology 81 (6): 156–167.
Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 11 października 2022 r. w sprawie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych oraz dyscyplin artystycznych (Dz.U. 2022 poz. 2202).
Sady W. [2013], Spór o racjonalność naukową. Od Poincarego do Laudana, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń.
Stańczyk-Hugiet E. [2012], Paradygmat relacji – czy to nowa jakość w zarządzaniu?, Studia i Prace Kolegium Zarządzania i Finansów 116: 163–173.
Strużyna J. [2020], Oryginalność w badaniach naukowych w dyscyplinie zarządzania, w: Czakon W. (red.) Podstawy metodologii badań w naukach o zarządzaniu, Wydawnictwo Nieoczywiste, Warszawa: 49–81.
Sudoł S. [2014], Podstawowe problemy metodoliczne nauk o zarządzaniu, Organizacja i Kierowanie 1: 11–36.
Sułkowski Ł. [2005], Epistemologia w naukach o zarządzaniu, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.
Sułkowski Ł. [2014], Paradygmaty i nurty badawcze w metodologii nauk o zarządzaniu – próba syntezy w oparciu o światową literaturę przedmiotu., Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu 340: 154–166.
Sułkowski Ł. [2020], Paradygmaty i teorie w naukach o zarządzaniu, w: Czakon W. (red.), Podstawy metodologii badań w naukach o zarządzaniu, Wydawnictwo Nieoczywiste, Warszawa: 424–446.