Rozwój turystyki filmowej oraz postrzeganie wsi Jeruzal przez turystów po sukcesie serialu Ranczo
DOI:
https://doi.org/10.61016/TZAP-2956-8048-25Słowa kluczowe:
turystyka kulturowa, turystyka filmowa, set-jetting, city placement, serial Ranczo, Jeruzal, kultura popularna, JEL: Z32Abstrakt
Turystyka filmowa stanowi obecnie jedną z bardziej interesujących i dynamicznie rozwijających się form turystyki kulturowej. Inspiracje czerpane z kultury popularnej, w szczególności z produkcji filmowych i serialowych, coraz częściej wpływają na decyzje podróżnicze współczesnych turystów, poszukujących nie tylko wypoczynku, lecz także emocji oraz możliwości bezpośredniego zetknięcia się z przestrzenią znaną z ekranu. W Polsce zjawisko to rozwija się wolniej niż w krajach zachodnich, jednak niewątpliwie może stanowić skuteczne narzędzie promocji miejscowości i regionów, a także czynnik stymulujący rozwój społeczno-gospodarczy. Jednym z ciekawszych przykładów polskiej turystyki filmowej jest wieś Jeruzal, której rozpoznawalność znacząco wzrosła po sukcesie
serialu Ranczo.
Downloads
Bibliografia
Beeton S., 2005, Film-induced Tourism, Channel View Publications, Bristol, s. 1-270.
Beeton S., 2006, Understanding Film-induced Tourism, „Tourism Analysis”, t. 11, nr 3, s. 181-188.
Buczkowska K., Turystyka kulturowa. Przewodnik metodyczny, AWF Poznań, Poznań.
Chmielewska K., Grązka K., Kowalczyk G., Kowalczyk L., Sulich M., 2014, Śladami planu filmowego serialu Ranczo. Przewodnik, Gminna Biblioteka Publiczna w Mrozach, Mrozy.
Demby Ł., 2014, O wyższości Rancza nad Małyszem? Fenomen serialu Wojciecha Adamczyka i jego recepcja w prasie i Internecie, [w:] P. Zwierzchowski, B. Giza, J. Bakes i K. Kosińska (red.), Polskie seriale telewizyjne, Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz, s. 234-247.
Domaciuk-Czarny I., 2024, Co mówią nazwy własne o ,,tutejszym Zachodzie” w polskim serialu Ranczo, „Poradnik Językowy”,
nr 7 (816), s. 40-54.
Drapikowska B., 2021, Tożsamość i wspólnotowość Polaków jako istotne elementy bezpieczeństwa narodowego w świetle analizy treści komunikatów medialnych – wyniki badań, „Media – Kultura – Komunikacja Społeczna”, nr 17, s. 27-48.
Gaworecki W. W., 2003, Turystyka, wyd. IV zmienione, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.
Gębarowski M., 2012, City placement – istota zjawiska oraz znaczenie w działaniach promocyjnych polskich miast, [w:] M. Gębarowski, L. Witek, B. Zatwarnicka-Madura (red.), Marketing – aktualne problemy i kierunki ewolucji, Oficyna Wydawnicza Politechniki Rzeszowskiej, Rzeszów, s. 115-124.
Hudson S., Ritchie J.R.B., 2006, Film tourism and destination marketing: the case of Captain Corelli’s Mandolin, „Journal of Vacation Marketing”, t. 12, nr 3, s. 256-268.
Kowalczyk T., 2017, Relacje różnych grup społecznych, zamieszkujących parafie Kuflew, Jeruzal i Kałuszyn, w świetle akt metrykalnych z XVII i XVIII wieku, „Studia Historica Gedanesia”, t. 8, s. 93-124.
Kozak M.W., 2008, Koncepcje rozwoju turystyki, „Studia Regionalne i Lokalne”, nr 1, s. 38-58.
Mikos von Rohrscheidt A. M., 2016, Turystyka kulturowa. Fenomen, potencjał, perspektywy, wyd. 3, KulTour.pl, Poznań.
Sawicki A., 2014, City placement jako forma promocji miasta, „Zeszyty Naukowe Politechniki Częstochowskiej”, nr 16, s. 21-28.
Sikorski D, Wicher J., 2021, Potencjalne destynacje turystyki filmowej w Polsce na podstawie analizy miejsc produkcji filmów i seriali, „Turystyka Kulturowa”, nr 4, s. 9-14.
Stasiak A., 2009, Turystyka literacka i filmowa, [w:] K. Buczkowska i A. Mikos von Rohrscheidt (red.), Współczesne formy turystyki kulturowej, t. 1, AWF Poznań, Poznań 2009, s. 223-265.
Stefanik M., Kamel M., 2011, Kreowanie markowego produktu turystyki kulturowej (na przykładzie potencjalnego produktu pt. Filmowym tropem po Polsce), „Turystyka Kulturowa”, nr 8, s. 4-29.
Stępowski R., 2014, Wszystko co chciałbyś wiedzieć o marketingu terytorialnym. Z praktyki polskich samorządów, Wydawnictwo Roster, Rawa Mazowiecka.
Szpara K., Musz R., 2016, Turystyka filmowa w Sandomierzu, „Prace Geograficzne”, z. 145, s. 31-45.
Szromnik A., 2016, City placement – innovational means of promoting cities, „Zeszyty Naukowe SGGW. Polityki Europejskie, Finanse i Marketing”, nr 15, s. 161-169.
Tucki A., 2016, Turystyka filmowa – wybrana problematyka badawcza, „Barometr Regionalny”, t. 14, nr 2, s. 141-146.
Urbańczyk A., 2018, Set jetting szansą rozwoju obszaru recepcji (na przykładzie Nowej Zelandii), [w:] P. Gryszel (red.), Spojrzenie na współczesną turystykę, Wydawnictwo Ad Rem, Jelenia Góra, s. 30-40.
Walusiak M., 2019, Jeruzal jak Nowa Zelandia, ,,Moda na Mazowsze”, s. 8-9.
Wojewódzka-Wiewiórska A., Sobkowicz M., 2023, City placement w rozwoju funkcji turystycznej na obszarach wiejskich, „Turystyka i Rozwój Regionalny”, nr 20, s. 183-193.
J. Wrzochul-Stawinoga, Między fikcją a rzeczywistością, czyli po co i dlaczego ogląda się seriale paradokumentalne, ,,Kultura Popularna”, nr 2 (44), 2015, s. 218.
Zagańczyk A., 2014, Zasady konstruowania kwestionariusza ankiety, „Bezpieczeństwo i Technika Pożarnicza”, nr 1, s. 37-43. Film Polski, 2026, Ranczo, [online:] https://filmpolski.pl/fp/index.php?film=1215810, dostęp: 1.02.2026.
Gmina Mrozy, 2026, [online:] www.mrozy.pl, dostęp: 31.01.2026.
Ilczuk A., 2024, „Jarmark folkowy w Wilkowyjach” i III Ogólnopolski Zlot Fanów Serialu „Ranczo” w Jeruzalu już 15 sierpnia, 9.08.2024, [online:] https://podlasie24.pl/kultura/jarmark- folkowy-w-wilkowyjach-i-iii-ogolnopolski-zlot-fanow- serialu-ranczo-w-jeruzalu-juz-15-sierpnia-20240809222150, dostęp: 2.02.2026
Osiński K., 2022, Odwiedziłem Wilkowyje. Dziś to „drugi Sopot”, 7.08.2022, [online:] https://plejada.pl/newsy/odwiedzilem- wilkowyje-te-miejsca-trzeba-zobaczyc/vn12z9r, dostęp: 3.02.2026.
Ranczersi, 2026, Fan Club Serialu Ranczo-RANCZERSI, [online:] https://www.facebook.com/groups/fan.club.serialu.ranczo /?locale=pl_PL, dostęp: 2.02.2026.
Szymborska D., 2016, „Ranczo”: 10 lat w Wilkowyjach. Rozmowa z reżyserem Wojciechem Adamczykiem, [online:] https://wyborcza.pl/7,90535,21175431,ranczo-10-lat-w- wilkowyjach-rozmowa-z-rezyserem-wojciechem.html, dostęp: 1.02.2026.
TTG Polska, 2024, Trendy w turystyce – podróże inspirowane popkulturą, [online:] https://ttgpolska.pl/trendy-w- turystyce-podroze-inspirowane-popkultura/, dostęp: 21.03.2026.
