Nr 5 (2025): Turystyka – zarządzanie, administracja, prawo

Drodzy Czytelnicy!
Oddajemy w Wasze ręce kolejny, piąty już, numer czasopisma poświęconego zarządczym, administracyjnym i prawnym problemom rozwoju szeroko rozumianego sektora turystyki.
Podobnie jak we wszystkich poprzednich numerach zachowaliśmy podział na część o charakterze naukowym i część o charakterze informacyjnym. W części naukowej zamieszczono cztery artykuły przedstawiające wyniki prowadzonych analiz i badań naukowych. Natomiast w części drugiej znajdziecie Państwo informacje o wydarzeniach istotnych dla turystyki, które miały miejsce w drugim półroczu 2025. Mamy nadzieję, że zarówno w części pierwszej jak i drugiej znajdziecie Państwo informacje, które będą dla Was interesujące i ważne.
W części o charakterze naukowym zostały zamieszczone cztery artykuły, o bardzo zróżnicowanej problematyce, co stwarza szanse na spełnienie oczekiwań różnych grup odbiorców. Pierwszy z zamieszczonych w tym numerze artykułów, autorstwa Mariusza Barczaka, Dominika Borka i Michała Pawlaka zatytułowany „Nowe źródła danych w turystyce: badania nad opiniami z serwisów społecznościowych w ujęciu administracyjnoprawnym, ekonomicznym i społecznym” koncentruje się na problematyce pozyskiwania, dla potrzeb turystyki danych z nowych źródeł, pozwalających na analizę w trybie rzeczywistym zjawisk społeczno-gospodarczych. Celem artykułu jest ocena możliwości wykorzystania w badaniach turystycznych danych pochodzących z serwisów społecznościowych i platform internetowych, ze szczególnym uwzględnieniem aspektów administracyjno-prawnych, ekonomicznych i społecznych. Przedstawiono w nim również wyniki eksperymentu koncentrującego się na ocenie możliwości zastosowania big data w statystyce publicznej oraz na identyfikacji barier etycznych i prawnych związanych z ich przetwarzaniem. Drugi z zamieszczonych w tym numerze artykułów autorstwa Darii Osowskiej zatytułowany „Turystyka jeździecka w Polsce – szlaki konne, kierunki rozwoju, znaczenie dla gospodarki turystycznej” ma na celu zwrócenie uwagi na walory edukacyjne i poznawcze turystyki konnej, wynikające z możliwości obcowania z kulturą regionalną oraz tradycjami społeczności zamieszkujących tereny, po których odbywają się rajdy i wycieczki. Dla realizacji tak określonego celu autorka omówiła problematykę wytyczania i oznakowywania szlaków jeździeckich, przedstawiła najciekawsze szlaki konne w Polsce oraz zaprezentowała dane statystyczne na temat turystyki konnej w Polsce latach 2006-2015, a także wskazała na potencjał i wyzwania jakie przed nią stoją oraz perspektywy dalszego jej rozwoju. Przeprowadzona analiza potwierdziła wniosek o wzroście zainteresowania turystyką konną w Polsce jako jedną z najciekawszych i najbardziej wartościowych form aktywnej rekreacji, sprzyjającej zarówno poprawie zdrowia psychicznego i fizycznego człowieka, jak i pogłębieniu kontaktu z przyrodą. Trzeci z zamieszczonych w tym numerze artykułów autorstwa Dominika Borka i Hanny Zawistowskiej zatytułowany „Legal-Administrative factors that influence the amount of income tax revenues from tourism-related activities in 2022-2023” poświęcony jest problematyce wpływów podatkowych z turystyki. W przeprowadzonym badaniu, którego wyniki są prezentowane w tym artykule, poddano szczegółowej analizie wpływy do budżetu państwa i jednostek samorządu terytorialnego z podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) i prawnych(CIT) z działalności turystycznych, w latach 2022 i 2023. Celem analizy, było zidentyfikowanie czynników prawnych, które mają istotny wpływ na wysokość dochodów z podatku dochodowego generowanych z działalności związanych z turystyką. Analiza wykazała kluczowe znaczenie formy organizacyjnej, w jakiej prowadzona jest działalność gospodarcza w turystyce, ponieważ determinuje ona rodzaj podatku. Dla weryfikacji wniosków płynących z tej analizy wykorzystano dane dotyczące dochodów z podatku dochodowego za lata 2022 i 2023. Okres czasowy przyjęty w niniejszym badaniu wynika z kompletności danych za badane lata i pokrywa się z końcem IX kadencji Sejmu RP, co pozwala na analizę wszelkich procesów legislacyjnych związanych z tą dziedziną, zainicjowanych przez poprzedni Sejm.
Czwarty z zamieszczonych artykułów autorstwa Bartosza Pogorzelskiego i Katarzyny Podhorodeckiej zatytułowany „Turystyka sportowa na przykładzie turniejów wielkoszlemowych” przedstawia wyniki analizy wpływu turniejów wielkoszlemowych na rozwój turystyki i gospodarki lokalnej. W pierwszej kolejności na podstawie wybranych przykładów autorzy przedstawili znaczenie imprez sportowych dla budowania marki miejsca i wizerunku oraz wpływu tych wydarzeń po ich zakończeniu na turystykę. Następnie scharakteryzowano cztery najważniejsze turnieje tenisowe, które są jednym z rodzajów imprez sportowych. Przedstawiono również historię turniejów wielkoszlemowych ich lokalizację, liczbę przyjeżdżających oraz infrastrukturę obiektów. Analizie poddano także wpływ nowoczesnych technologii na organizację wyjazdów sportowych i samodzielne planowanie podróży. Przedstawiono rozwój infrastruktury sportowej w miastach-gospodarzach turniejów wielkoszlemowych. Specyfika turniejów wielkoszlemowych polegająca na tym, że odbywają się cyklicznie w tych samych miejscach, które co do zasady, mają już rozbudowaną infrastrukturę turystyczną co powoduje, że nie stymulują rozwoju w niej infrastruktury turystycznej.
Jednakże zdaniem autorów imprezy te będą cieszyły się wzrastającym zainteresowaniem kibiców na całym świecie, co pozwoli na dalszy wzrost frekwencji na turniejach wielkoszlemowych. Umożliwi to dalszy rozwój dziedziny jaką jest turystyka sportowa oraz powstawianie nowych prac związanych z tą gałęzią turystyki.
W części informacyjnej numeru V zamieszczono dwa sprawozdania z ważnych dla turystyki imprez. Pierwszym jest sprawozdanie z Kongresu „Turystyka Przyszłości. Innowacje i Zrównoważony Rozwój” , który odbył się w dniach 23-26.09.2025 r. w Kołobrzegu (opracowane przez Agatę Myśliwiecką i Dominika Borka). Jego hasłem przewodnim było „Turystyka Przyszłości. Innowacje i Zrównoważony Rozwój”. Kongres stanowił ważne forum debaty o przyszłości polskiej turystyki - w szczególności w obszarze cyfryzacji, wykorzystania danych, sztucznej inteligencji oraz zrównoważonego rozwoju.
Drugim z zamieszczonych sprawozdań było sprawozdanie z ogólnopolskiej konferencji naukowej „Turystyka przyszłości - badania, gospodarka, prawo", która odbyła się w dniu 2 grudnia 2025 r. w Warszawie w Senacie RP” (opracowane przez Katarzynę Podhorodecką, i Dominika Borka).
Konferencja odbyła się w ramach połączonego posiedzenia senackiej Komisji Gospodarki i Innowacyjności oraz sejmowej Komisji Kultury Fizycznej Sportu i Turystyki. Głównymi tematami były: obserwatorium turystyczne, szlaki turystyczne, najem krótkoterminowy, opłata turystyczna, współpraca hotelarzy z polskimi rolnikami oraz "Dom Turystycznych Marek Terytorialnych". Podczas konferencji podpisano porozumienie pomiędzy Ministerstwem Sportu i Turystyki a Głównym Urzędem Statycznym dotyczące współpracy przy prezentacji wyników badań oraz realizacji grantu badawczego z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. Zostały także wręczone nominacje osób powołanych do Zespołów Roboczych Rady Turystyki. Konferencja była dużym sukcesem zarówno naukowym jak i branżowym, o czym świadczą liczne doniesienia prasowe.
Redaktor Naczelny i Zastępcy Redaktora Naczelnego dr hab. Hanna Zawistowska, dr Dominik Borek, dr hab. Krzysztof Celuch