Od Rady Naukowej
Oddajemy w ręce Czytelników 208. numer zeszytu „Studia i Prace Kolegium Zarządzania i Finansów” Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie, zawierający zestaw artykułów podejmujących aktualne i zróżnicowane problemy z obszaru ekonomii, finansów, zarządzania oraz funkcjonowania współczesnych organizacji. Prezentowane prace łączy dążenie do pogłębionej diagnozy zjawisk istotnych dla praktyki gospodarczej oraz naukowej refleksji nad dynamicznymi zmianami zachodzącymi w otoczeniu społecznym, technologicznym i ekonomicznym.
W pierwszym artykule autorstwa Beaty Marciniak i Andrzeja Pawluka przedstawiono analizę zależności między cechami socjodemograficznymi polskich konsumentów a ich reakcjami na produkty o różnym pochodzeniu – polskim, europejskim i globalnym. Autorzy ukazują, jak istotną rolę w kształtowaniu preferencji odgrywa tożsamość socjogeograficzna, odmienna od klasycznego etnocentryzmu konsumenckiego. Wyniki badań wnoszą wartościowe ujęcie do dyskusji o mechanizmach wyborów konsumenckich, podkreślając znaczenie emocjonalnej identyfikacji z określonym obszarem kulturowo-terytorialnym.
Zagadnienia związane z rozwojem technologii finansowych omawia natomiast Karolina Kaczmarczyk, koncentrując się na wpływie sektora FinTech na innowacyjność usług bankowych. Badanie opinii społecznej wskazuje na rosnące znaczenie technologii mobilnych oraz jednoczesną potrzebę intensyfikacji działań edukacyjnych, które pozwolą wykorzystać potencjał cyfrowej transformacji bez narastania luki kompetencyjnej oraz ryzyk związanych z cyberbezpieczeństwem.
Problematykę logistyki miejskiej podjął Jarosław Brach, analizując uwarunkowania wdrażania dostaw poza godzinami szczytu, w tym w porze nocnej. Artykuł ukazuje ekonomiczne, ekologiczne i organizacyjne korzyści wynikające z takich rozwiązań, oparte na zagranicznych doświadczeniach oraz studiach wdrożeniowych. Przedstawione wnioski są istotnym głosem w debacie o przyszłości zrównoważonych systemów dystrybucji w miastach.
Kolejny artykuł, autorstwa Radosława A. Kyci, Agnieszki Niemczynowicz i Andrzeja Buszki, dotyczy cykliczności gospodarki nieformalnej w Polsce w latach 2018–2024. Zastosowane techniki filtracji trendu oraz analizy korelacji pozwoliły zidentyfikować zależności między wahaniami PKB a zmianami w poziomie szarej strefy, co stanowi wartościowy wkład do badań nad naturą zjawisk nieformalnych w gospodarce.
W kontekście rosnącej niepewności ekonomicznej Emilia Sojka i Jakub Kubiczek analizują zachowania oszczędnościowe i inwestycyjne Polaków w latach 2020–2024, uwzględniając wpływ pandemii COVID‑19 oraz agresji Rosji na Ukrainę. Autorzy wskazują na przejściowy wzrost skłonności do oszczędzania w okresach intensyfikacji ryzyka, zwracając jednocześnie uwagę na deficyty edukacji finansowej utrudniające podejmowanie racjonalnych decyzji inwestycyjnych.
Z kolei Katarzyna Szaniawska, Eryk Głodziński oraz Francisco Renato Pinto de Silveira dokonują przeglądu literatury dotyczącej zarządzania wynikami projektów budowlanych. Ujęcie to podkreśla rosnące znaczenie kryteriów niefinansowych – bezpieczeństwa pracy, wpływu na środowisko czy satysfakcji interesariuszy – a także potrzebę integracji istniejących narzędzi oceny w rozwiązaniach dostosowanych do możliwości także mniejszych przedsiębiorstw.
Problem oddziaływania modeli pracy na funkcjonowanie pracowników omawiają Katarzyna Ragin-Skorecka i Wiktoria Wiśniowska, analizując preferencje oraz konsekwencje pracy stacjonarnej, zdalnej i hybrydowej w przedsiębiorstwie produkcyjnym branży medycznej. Zastosowanie metody Grey Relational Analysis pozwoliło na identyfikację istotnych zależności pomiędzy modelami pracy a dobrostanem i efektywnością zatrudnionych, zwracając uwagę na znaczenie elastyczności organizacyjnej.
Numer zamyka artykuł Piotra Prewysz-Kwinto, poświęcony reprezentatywności RRSO jako miernika rzeczywistego kosztu kredytu. Krytyczna analiza obowiązującego sposobu kalkulacji prowadzi autora do postulatu jego modyfikacji w kierunku lepszego odzwierciedlenia faktycznego obciążenia ponoszonego przez kredytobiorcę.
Mamy nadzieję, że prezentowany Zeszyt Naukowy będzie dla Czytelników inspiracją do dalszych badań oraz impulsem do pogłębionej refleksji nad zagadnieniami kluczowymi dla współczesnej gospodarki i nauk o zarządzaniu.
Zapraszamy do lektury i refleksji nad poruszanymi tematami, mając nadzieję, że staną się one inspiracją zarówno dla naukowców, jak i praktyków zainteresowanych przedstawioną w nich problematyką.
W imieniu Rady Naukowej
Joanna Wielgórska-Leszczyńska
Michał Matusewicz